Để đạt được hiệu quả tối ưu trong mỗi vụ sầu riêng, bên cạnh yếu tố đất đai và phân bón, kỹ thuật chăm sóc cũng đóng vai trò rất quan trọng, đặc biệt là quy trình xử lí ra hoa khi cây sầu riêng bước vào giai đoạn này.

Dưới đây là quy trình xử lý ra hoa sầu riêng mà chúng tôi đã tổng hợp, tích lũy qua nhiều năm kinh nghiệm và muốn chia sẻ để Quý nhà vườn có thể tham khảo và áp dụng:

1. Bón Lân gốc

– Thời điểm: bắt đầu vào tiết làm bông và khi cơ lá cuối cùng (cơi lá làm bông) đọt bắt đầu mở hết lá.

– Liều lượng bón: Tuỳ theo tuổi, sức khoẻ, độ lớn, độ xanh của cây mà dùng liều lượng thích hợp, trung bình là 100g/cây.

– Bón phân cho cây: Các loại phân lân có thể sử dụng như Văn Điền, Ninh Bình, Long Thành, …ngoài có thể sử dụng DAP + Kali.

– Cách bón: Bón khu vực dưới tán lá phạm vi 2/3 tán tính từ gốc ra ngoài.

– Lưu ý:

• Trước khi bón lân cần dọn sạch cỏ rác dưới khu vực tán lá để bón Lân thẩm thấu xuống đất đạt hiệu quả cao.
• Tưới nước thường xuyên cho lân tan hết 3-4 ngày tưới 1 lần. Tưới 3 lần thì ngưng tưới và cắt nước hoàn toàn.

2. Phun tạo mầm

– Phun tạo mầm lần 1:

• Tùy theo cây đi đọt nhanh hay chậm vì căn cứ vào điều kiện thực tế của lá cây, thông thường là sau thời điểm bón phân gốc khoảng 10 – 15 ngày.
• Các phân có thể sử dụng: phân bón có hàm lượng chất Lân cao (10-60-10, 10-55-10, Lân 86…) + phân bón có chứa chất Kali cao (7-5-44, 0-0-50…).
• Liều lượng: Theo hướng dẫn trên bao bì.
• Cách phun: Quan trọng phun ướt dạ cành, thân và mặt dưới lá.

Lưu ý:

• Sau khi tạo mầm lần 1, quan sát biểu hiện cây và thời tiết thường xuyên kiểm tra dạ cành để xem có mầm hoa hay không (mắt cua).
• Tùy số lượng nhiều hay ít, nếu chưa thấy xuất hiện mầm hoa thì phun tạo mầm lần 2 hoặc lần 3 phun như lần 1. Mỗi lần tạo mầm cách nhau 7 – 10 ngày.

3. Kéo bông, kéo đọt

– Khi mắt cua đã sáng và dài 2-3cm: tiến hành khiển đọt theo mắt cua (khắc phục tình trạng rụng hoa hàng loạt) thời gian từ khi cây ra mắt cua đến khi xổ nhụy từ 1,5 – 2 tháng (cần kích cho cây đi đọt sau khi mắt cua hoàn chỉnh).

– Trong thời gian này, Quý nhà vườn kết hợp vừa phân lá vừa bón gốc:

• Bón gốc phân hữu cơ ổn định pH đất và cung cấp chất dinh dưỡng cho cây
• Kích thích cây đi đọt bằng cách phun Gibberellin với nồng độ 10-15ppm hoặc kết hợp với các loại phân bón lá có hàm lượng đạm cao

– Tưới nước: bắt đầu tưới nước khi mắt cua ra dài 2-3cm.

• Nếu tưới sớm khi mắt cua đang ra, chưa sáng rõ có thể dẫn đến tình trạng cây bị nghẽn bông, mắt cua bị đen trở lại và sẽ ra bông phướn hoặc lá.
• Khi bắt đầu tưới lại, chỉ nên tưới sương nhẹ mặt đất, sau đó qua mỗi lần tưới tăng dần lượng nước thêm một ít, tưới 1-2 ngày/lần (tuỳ điều kiện từng vùng).

– Phòng bệnh: Kiểm tra vườn thường xuyên và chỉ tiến hành phun phòng bệnh trước khi làm bông và sau khi mắt cua đã ra hoàn toàn. Chú trọng phòng trừ nhện đỏ, rầy bông, rệp sáp.

4. Nuôi dưỡng bông

– Cần thiết bổ sung các nguyên tố trung lương và vi lượng để hình thành hạt phấn, tăng sức sống của hạt phấn và tạo độ dai chắc cho cuống hoa.

– Nên sử dụng phân bón lá và hạn chế dùng phân bón gốc vì dễ làm cây ra lá non ở các chùm bông, dinh dưỡng tập trung nuôi lá nên hoa nhỏ lại, cuống hoa dài, yếu ớt, ảnh hưởng đến việc đậu trái và nuôi trái của cây.

– Thời điểm phun:  Khi nụ hoa đã hình thành rõ, bón thúc hoa và đọt phát triển.

– Lưu ý: Trong giai đoạn bông (trước khi xổ nhụy) sẽ qua 3 lần tỉa bông vì đây là bước rất cần thiết trong quá trình canh tác sầu riêng, chọn những bông khỏe và đủ sức đậu trái.

5. Cây xổ nhuỵ, đậu ngòi bút

– Hạn chế phun thuốc trừ bệnh hoặc thuốc hóa học trong giai đoạn này.

– Giữ cho đất khô ráo và không quá ẩm ướt:  nên tưới nhẹ vào buổi sáng để cung cấp nước cho cây.

– Không nên bón hay dùng phân hóa học vào giai đoạn nhạy cảm này, cho đến sau xổ nhụy được 7-10 ngày thì có thể bón phân với các dòng phân 3 số đều để định hình trái.

Kết luận

Việc xử lý ra hoa sầu riêng là một công việc khá nhạy cảm và phức tạp, vì nó phụ thuộc vào điều kiện thực tế của từng cây, từng vườn, cũng như yếu tố thời tiết đặc thù của mỗi khu vực. Vì vậy, Quý nhà vườn có thể áp dụng các biện pháp khác nhau tùy theo tình hình cụ thể để đạt được những vụ mùa bội thu và thành công.

Ngoài ra, để chuẩn bị cho công tác làm bông hiệu quả, Quý nhà vườn tham khảo thêm Một số lưu ý trước khi làm bông sầu riêng.